Scène 3

Het “D”-dek: een tweedeklas promenadedek met zicht op de eersteklas eetsalon. Donderdag 11 april.

(Downstage: de eersteklas eetsalon. Upstage: een enorme patrijspoort, waarachter zich het tweedeklas promenadedek bevindt. EDGAR & ALICE BEANE komen op, upstage. Zij leest een brochure over het schip. Ze blijft stilstaan en probeert door de patrijspoort naar binnen te gluren.)

NR 7: “GLINKA 1”

ALICE BEANE:

EDGAR, KIJK!
WAT EEN ZAAL!
MENS, WAT MOOI!
HIER EET DE EERSTE KLASSE!

Dit is de eetsaloon. (worstelt met de Amerikaanse uitspraak)Saloon-?

EDGAR BEANE:

Kom, Alice, ze willen dat we opsodemieteren naar onze eigen saloon –

ALICE BEANE:

Niet zo vulgair, Edgar! Heb je net John Jacob Astor zien lopen? Hij lijkt precies op z’n foto!

EGDAR BEANE:

Dat doe jij ook.

ALICE BEANE:

Oh, is het niet opwindend! Iedereen die maar een béétje miljonair is, zit samen met ons op dit schip! We kunnen gewoon met ze babbelen!

(zingt)

STEL JE VOOR –
JIJ VERTELT
ALLES VAN
JOUW IJZERWARENWINKEL!

EDGAR BEANE:

Ik denk niet dat er veel gebabbeld gaat worden, Alice. Tweedeklas heikneuters zoals wij houwen ze liefst zo vér mogelijk van zulke lui daar.

ALICE BEANE:

Maar wat héb je d’r dan aan, als je op hetzelfde schip zit en niet met ze mag praten? Het is al erg genoeg dat ze ons in zo’n pietepeuterige hut gepropt hebben met twee van die belachelijk kleine bedjes boven mekaar–

EDGAR BEANE:

Bij mij beneden is nog plaats genoeg…

ALICE BEANE:

Beheers je, Edgar! Nou, ik zal je dit zeggen: ik kóm daarbinnen. Als is ‘t het láátste wat ik doe: ik kóm daarbinnen.

EDGAR BEANE:

Verdomme, Alice!

ALICE BEANE:

Niet zo vulgair, Edgar!

EDGAR BEANE:

Binnen willen ze ons niet. Ze willen dat we hierbuiten blijven. Waar we horen. Da’s het enige waar we voor betaald hebben en meer krijgen we niet.

(gaat af)

ALICE BEANE:

(tegen zichzelf)

Nou, dat zullen we nog wel es zien.

(Terwijl ze hem volgt, het toneel af, komen CHARLES CLARKE & CAROLINE NEVILLE op. Zij kan evenmin de verleiding weerstaan om even door de partijspoort naar binnen te kijken.)

NR 7A: “GLINKA 2”

CAROLINE NEVILLE:

CHARLES, KIJK DAAR!
ACHTER GLAS:
EERSTE KLAS
’T IS NET EEN GROTE VISKOM…

CHARLES CLARKE:

Ja, maar dan alleen voor hele rijke vissen …

CAROLINE NEVILLE:

Natuurlijk zijn ze rijk, lieveling - dat zijn álle Amerikanen. En ik wéd dat ze aan tafel over precies dezelfde dingen zwetsen als mijn vader altijd deed. Investeren, speculeren, een nieuwe markt veroveren - je kent het wel.

CHARLES CLARKE:

Niet helemaal. De enige markt waar mijn vader verstand van had, was ons groente- en fruitstalletje op de hoek. Ja, Caroline, ik hád je gewaarschuwd: weglopen met mij wordt nog een educatieve ervaring!

CAROLINE NEVILLE:

LIEFSTE CHARLES
WAT EEN SCHOK!
VOOR HET EERST
REIS IK PER TWEEDE KLASSE!

Oh, Charles, ik vind het zálig als je sarcastisch doet. Dan voelt het net of we getrouwd zijn.

CHARLES CLARKE:

Logisch, we wáren bijna getrouwd. Als die snobistische vader van jou ons niet dwars had gezeten. Maar zodra we in Amerika zijn, gaan we linea recta naar het stadhuis.

CAROLINE NEVILLE:

Lieveling, gezien onze accommodatie aan boord, denkt iedereen alláng dat we getrouwd zijn.

CHARLES CLARKE:

Je weet, ik had met liefde aparte hutten geboekt, als ik die had kunnen betalen.

CAROLINE NEVILLE:

Ja, maar aparte hutten wil ook zeggen: aparte bedden, Charles.

CHARLES CLARKE:

Tsja, helaas – dus moeten we het maar doen met wat we hebben, hè? Of denk je dat we nu eeuwig zullen branden in de hel?

CAROLINE NEVILLE:

Maak je geen zorgen, lieveling, in Amerika is het absoluut geen doodzonde.

CHARLES CLARKE:

Wat niet?

CAROLINE NEVILLE:

Zuinig zijn.

(Ze lopen lachend af. Nu komt Hofmeester 1e klas ETCHES op, gevolgd door zijn collega ANDREW LATIMER)

NR. 8: “WAT EEN BIJZONDERE EEUW”

ETCHES:

WELNU, MENEER LATIMER
ER IS GEBELD VOOR HET DINER
DE GASTEN DIE NADEREN
ZO DADELIJK MAKEN ZE ENTREE
WE DOEN ALS GEBRUIKELIJK
DE CREME DE LA CREME IS WEER PRESENT
UW PLICHTEN ZIJN DUIDELIJK
DOE ALLES CORRECT EN EFFICIËNT
U KENT ZE VAN DE BALTIC
EN DE OCEANIC
OLYMPIC EN MAJESTIC
ELKE WENS VAN HEN IS EVIDENT:
MENEER ASTOR HOUDT NIET VAN IJS
MEVROUW STRAUSS
WIL HAAR SAUS
MET EEN SNUFJE MUSKAAT
EN DE WIDENERS EISEN PATRIJS
BRENG HET HEET
WANT U WEET:
ANDERS WORDEN ZE KWAAD
DE ELITE WIL GENIETEN VAN HET AARDSE SLIJK
WAAROM ZIJN ZE ANDERS RIJK?
DIE KLASSE BEWIJZEN WIJ NU EER
OOK AL LEZEN WE:
IN WEZEN IS DE MENS GELIJK
VOOR GOD DE HEER –
TOCH ZIJN ZIJ HET EEN TIKKELTJE MÉÉR
DUS VERZORGEN WIJ MET FLAIR
VANAF DE SOEP TOT HET DESSERT
DE CULINAIRE MILJONAIR
LET OP! DAAR KOMT MEN AAN –

(De scène wisselt naar: de Eersteklas Eetsalon, het luxueus en overdadig ingerichte scheepsrestaurant. In het midden staat de grote “Kapiteinstafel”, met twee kleinere tafels links en rechts. Aanwezig zijn de Eersteklas Passagiers. Het BEDIENEND PERSONEEL deelt glazen met champagne uit voordat het diner geserveerd wordt.)

EERSTEKLAS PASSAGIERS:

WE DOBBEREN OP HET MOOISTE SCHIP
DAT OOIT DE ZEE BEVOER
HET TOPPUNT VAN MENS’LIJK STREVEN
VAN DE STEVEN TOT HET ROER

EERSTEKLAS VROUWEN:

ANTIEKE HONGAARSE KANDELAARS
PARKET OP ELKE VLOER

EERSTEKLAS VROUWEN & MANNEN:

DE CHAISE IS LOUIS SEIZE
DE GORDIJNEN VAN VELOURS
KOOR A: KOOR B:
BIJZONDER DÉCOR – OH WAT EEN SCHIP!
BIJZONDER COMFORT – OH WAT EEN TRIP!
BIJZONDER UNIEK – OH WAT EEN SCHIP!
 DIE NIEUWE TECHNIEK DIE HIER ZIT!

EERSTEKLAS PASSAGIERS & PERSONEEL:

OH WAT EEN BIJZONDERE EEUW IS DIT!

EERSTEKLAS MANNEN:

GELEERDEN DIE MAKEN “CELLOFAAN”
ZO DUN EN TRANSPARANT!

EERSTEKLAS MANNEN & VROUWEN:

PILOTEN GEBRUIKEN “PARACHUTES”
WAARMEE JE ZACHT OP DE GROND LANDT!
DE WONDEREN VAN DE NIEUWE TIJD
ZIJN WERKELIJK FRAPPANT!
BRILJANT!

EERSTEKLAS PASSAGIERS & PERSONEEL:

OH WAT EEN BIJZONDERE TIJD IS DIT!

ETCHES:

HOUDT DE TAFEL HIER EXCLUSIEF
LINKS EN RECHTS
MOGEN SLECHTS
GASTEN VAN DE KAP’TEIN
SCHIK DE PLAATSEN ZÉÉR SELECTIEF
ZET DE CHIQUE
NAAST DE CHIQUE
DAT VINDEN ZE FIJN
ACH, DE MEESTE GROTE GEESTEN
ZIJN ONS WELBEKEND
DIE HOUDEN WE GRAAG CONTENT
WE ANTICIPEREN ELKE GRIL
EN ZO SMEREN
– DAMES, HEREN –
WIJ HET RADERWERK
WIJ ZIJN DE SPIL!
ZONDER ONS VALT HET ALLEMAAL STIL
HOUDT DAAROM DE FINE FLEUR
VOORTDUREND IN EEN GOED HUMEUR
ZO BRENGEN ZIJ EEN BEETJE KLEUR
IN HEEL ONS GRIJS BESTAAN!

EERSTEKLAS MANNEN:

BELEGGEN IN GOUD OF OLIE
IS JE REINSTE BAGATEL
WIJ BOUWEN EEN MONOPOLIE
DOOR EEN TRUST OF EEN KARTEL

EERSTEKLAS VROUWEN:

DE KRONING VAN GEORGE DE VIJFDE
HAD EEN ÉNIG BAL ERNA

ETCHES:

DAN EVENTJES NAAR PARIJS

Voor nog een beetje “oh-la-la!”

EERSTEKLAS PASSAGIERS:

KOOR A: KOOR B:
BIJZONDER GESPREK – WAT EEN GESPREK!
BIJZONDERE PLEK – OH WAT EEN PLEK
WE DOBBEREN VOORT – SAMEN AAN BOORD
 EN IEDEREEN HOORT WAAR HIJ ZIT
 OH WAT EEN BIJZONDERE TIJD –
 WAT EEN BIJZONDERE PLAATS –
 WAT EEN BIJZONDERE EEUW –

ETCHES & PERSONEEL:

HET TOPPUNT VAN MENS’LIJK STREVEN –
EN ANTIEKE HONGAARSE KANDELAARS –
GELEERDEN DIE MAKEN “CELLOFAAN”
OH WAT EEN BIJZONDERE EEUW –

ALLEN:

IS DIT!

(Tijdsprong.)

LATIMER:

Het diner van donderdag 11 april wordt nu geserveerd in de Eersteklas Eetsalon!

WIDENER:

Ik weet nog goed… Mijn man George was voor zaken in India. Hij had daar een bijzonder avontuur meegemaakt. Midden in de nacht werd hij plotseling gewekt door een enorm kabaal. Duizenden mensen stonden voor zijn hotel!

ISMAY:

E.J.! Heb je ooit zoveel eminente Amerikanen op één schip gehad? De meesten kende je al, neem ik aan. En mevrouw Aubert, die kent iedereen natuurlijk.

KAPITEIN SMITH:

Uiteraard. Welkom aan boord. Mevrouw Aubert, u wordt langzamerhand een vertrouwd gezicht op het Atlantische traject.

AUBERT:

Inderdaad, dit is al mijn vierendertigste oversteek.

ISMAY:

E.J.! Vertel onze gasten eens hoeveel zeemijl we gisteren afgelegd hebben.

KAPITEIN SMITH:

484, meneer Ismay.

ISMAY:

En? Tevreden?

KAPITEIN SMITH:

Ja, zeker wel. Beter dan ik verwacht had, voor een eerste dag.

ISMAY:

Dan wed ik dat we het vandaag nóg beter zullen doen.

(MURDOCH, de 1e Stuurman, is binnengekomen en loopt op KAPITEIN SMITH af; de muziek stopt.)

MURDOCH:

Mijn verontschuldigingen, kapitein. Meneer Hichens zou graag zijn koers weten.

KAPITEIN SMITH:

Snelheid opvoeren tot 21 knopen, mevrouw Murdoch, en zeg tegen meneer Hichens dat hij de koers stelt op west-noordwest, 2-9-2 graden.

MURDOCH:

Dat is de noordelijke route, sir.

KAPITEIN SMITH:

Dat is me bekend, mevrouw Murdoch. (werpt een blik naar ISMAY)Zo besparen we brandstof én tijd. Op z’n minst drie uur.

ISMAY:

Zo! Drie uur! Chapeau, E.J.!

(Terwijl MURDOCH afloopt, komt de LATIMER opnieuw op. De EERSTEKLAS PASSAGIERS bevriezen in de tijd.)

LATIMER:

Het diner van vrijdag 12 april wordt nu geserveerd in de Eersteklas Eetsalon!

(Het is nu de volgende dag: vrijdag 12 april. HARTLEY en het orkestje gaan door met spelen.)

WIDENER:

Maar dat was nog niets vergeleken met zijn reis naar Zuid-Afrika! Hij vertelde me dat hij daar midden in de nacht werd opgeschrikt door een kudde olifanten. Ze kwamen recht op zijn rijtuig af!

ISMAY:

E.J.! Iedereen is reuze benieuwd naar het aantal mijlen van gisteren.

KAPITEIN SMITH:

519, meneer Ismay.

ISMAY:

Véél beter!

(Radio-officier HAROLD BRIDE is binnengekomen en staat naast KAPITEIN SMITH; de muziek stopt.)

BRIDE:

Euh – neemt u me niet kwalijk dat ik u stoor bij uw maal, kapitein –

KAPITEIN SMITH:

En wie voor de duivel bent u?

BRIDE:

Tweede marconist Bride, sir. Van Marconi’s Internationale Firma voor Draadloze Maritieme Communicatie en Radiotelegrafie? Limited?

KAPITEIN SMITH:

Wat wilt u, meneer Bride?

BRIDE:

Een bericht, sir. Van de lijnboot Rappahannock vier dagen voorbij Halifax. Ze zendt een ijswaarschuwing -

KAPITEIN SMITH:

(trekt haastig het papier uit zijn handen)

Dank u, meneer Bride, lezen kan ik zelf.

BRIDE:

Natuurlijk. Ik bedoel, aye-aye - sir -

(Hij loopt gegeneerd weer weg. LATIMER verschijnt weer. De EERSTEKLAS PASSAGIERS bevriezen in de tijd.)

LATIMER:

Het diner van zaterdag 13 april wordt nu geserveerd in de Eersteklas Eetsalon!

(Het is de volgende dag: zaterdag 13 april. HARTLEY en de andere muzikante gaan door met spelen.)

WIDENER:

Maar het allermooiste verhaal van George komt nog! Tijdens een reis door Afrika werd zijn trein plotseling tot stilstand gebracht. Voor hem stond een complete kudde wilde dieren, en George, die natuurlijk nergens bang voor is-

AUBERT:

(onderbreekt haar)

Mevrouw Astor, u was voor het eerst in Europa, nietwaar?

J.J. ASTOR:

Maar niet voor het laatst, mevrouw Aubert, zeker niet voor het laatst.

AUBERT:

En hoe heeft u Parijs gevonden, mevrouw Astor?

MADELEINE ASTOR:

Oh, gelukkig heel makkelijk. Jake wist precies waar het lag.

(LIGHTOLLER is opgekomen en gaat naar KAPITEIN SMITH toe. De muziek stopt.)

LIGHTOLLER:

Pardon, kapitein -

KAPITEIN SMITH:

Ja, mevrouw Lightoller?

LIGHTOLLER:

Heeft u nog instructies, sir, wat betreft onze huidige snelheid?

KAPITEIN SMITH:

Handhaaf 21 knopen, mevrouw Lightoller.

LIGHTOLLER:

21 knopen. Goed, kapitein.

(gaat af)

ISMAY:

21 knopen? Kom, kom, E.J. Ik heb deze heren beloofd dat we dinsdagavond vóór het donker in New York zullen zijn. Op deze manier halen we dat nooit!

KAPITEIN SMITH:

(geïrriteerd)

Op dit moment kunnen u noch ik daar een uitspraak over doen, meneer Ismay.

(staat op van tafel)

Wilt u me excuseren? Eet u rustig verder.

WIDENER:

Ach, gaat u ons al verlaten, kapitein?

KAPITEIN SMITH:

Helaas, mevrouw Widener. Liever bleef ik hier, met zoveel charmante dames - maar… mijn plichten op de brug, begrijpt u. Men heeft mij nodig. Mijn verontschuldigingen.

(gaat af.)

NR 9: “WAT EEN BIJZONDERE EEUW” (CODA)

DE MAJOOR:

BIJZONDERE MAN, DE KAPITEIN

EERSTEKLAS MANNEN:

BIJZONDERE MAN, DE KAPITEIN
EERSTEKLAS MANNEN & VROUWEN: ETCHES & PERSONEEL:
BIJZONDERE MAN, DE KAPITEIN
BIJZONDERE MAN, DE KAPITEIN
BIJZONDERE MAN, DE KAPITEIN BIJZONDERE MAN
DE KAPITEIN
BIJZONDERE KAPITEIN BIJZONDERE MAN!

EERSTEKLAS PASSAGIERS:

(gesplitst koor)

BIJZONDER GESPREK – WAT EEN GESPREK!
BIJZONDERE PLEK – OH WAT EEN PLEK
WE DOBBEREN VOORT – SAMEN AAN BOORD

(samen)

EN IEDEREEN HOORT WAAR HIJ ZIT
OH WAT EEN BIJZONDERE TIJD –
WAT EEN BIJZONDERE PLAATS –

EERSTEKLAS PASSAGIERS, ETCHES & PERSONEEL:

WAT EEN BIJZONDERE EEUW
IS DIT!

LATIMER:

Dessert en koffie met likeur wordt nu geserveerd in het Café Parisien!

(De scène wisselt)